Íslensk bíómynd
Maður er alltaf hálf uggandi þegar stendur til að sjá íslenskar kvikmyndir. Svo oft hefur maður séð alslæmar íslenskar kvikmyndir að ef ég gæti ekki talið upp 3 góðar væri ég sennilega á þeirri skoðun að það sé ekki hægt að gera góða íslenska bíómynd.
Mér var boðið á frumsýningu kvikmyndarinnar Dís í gærkvöldi. Uppáklædd leikara og frægðarelíta íslendinga var þarna samankomin í Smárabíó til þess að bera enn eina íslenska kvikmyndina augum. Maður veltir því ósjálfrátt fyrir sér hvort að aðrir hafi verið með sama hnút í maganum og ég - að mögulega þeir kviðu fyrir því að sitja undir einhverjum ömurlegheitum í tvo tíma. Kannski ekki, helmingurinn af liðinu var auðvitað í myndinni og því örugglega slétt sama um allt nema að fá að sjá andlit sitt á tjaldinu.
Ef ég væri sniðugur penni mundi ég vera með snúninginn hérna, og segja ykkur að myndin hefði nú bara komið á óvar eftir allt saman og verið góð. En ég er ekki að reyna að vera lipur penni og myndin var ekki góð.
Ekkert af þeim atriðum sem áttu möguleika á að valda geðhrifum náðu því. Eins og ágætur vinur minn segir stundum "það vantar allt 'úmp' í þetta". Leikararnir stóðu sig svosem ágætlega í því að fara með klisjurnar, en hvernig áttum við áhorfendur að sjá það - það var ekki eitt skot í fókus.
Ég ætla ekki að eyða mörgum orðum í að hrauna yfir þessa mynd. Það er óþarfi, fólk getur alveg dæmt hana sjálft. Ég vil þó minnast aðeins á handritaskriftarkunnáttu íslendinga, eða öllu heldur skort þar á.
Uppsetning sögu virkar svona:
- Aðalpersóna (og mögulega aukapersónur) kynnt(ar)
- Aðalpersóna lendir í vandræðum sem hún þarf að komast út úr
- Lausn finnst á vanræðum persónu
- Endir
Þetta er nú ekki flókið? Ég meina helvítis helvíti, Aristoteles var búinn að negla þetta fyrir 2300 árum síðan. Svo hefur þetta verið flækt með ýmsum leiðum í gegnum tíðina. Einstaka snillingar komast upp með að rugla duglega í þessu (lesist: Akira kurosawa). En eftir stendur að ef þú ert að gera það verðurðu að vera með þetta allt útpælt og vita nákvæmlega hvað þú ert að gera.
Dís er okkur kynnt þarna í byrjun sem 101 gella í tilvistarkreppu. Ekkert athugavert við það þannig, ég þekki margar svoleiðis dömur. Vandræðin sem hún er í er að hún er í tilvistarkreppu. Persóna hennar er byggð á eigin vandræðum. Í lokin er auðvitað ekkert hægt að komast út úr þessu, við erum búin að rembast við að láta okkur líka við hana alla myndina og okkur er sagt að við eigum bara að sætta okkur við hana eins og hún er. Exodus: með deus ex machina er hún verðlaunuð fyrir slæpingsháttinn. Veikt.
Það er gaman að búa til bíómyndir, en væri ekki hægt að fá almennilegt fólk í þetta svo að okkar ágætu leikarar þurfi ekki að sóa tíma sínum í vitleysu?
