Nýjustu greinar

laugardagur, 26. apr 2008

Hver á opinber gögn?

Kunningi minn, Hjalli, hefur verið að taka ögn af óverðskuldaðri gagnrýni fyrir að þurfa að framfylgja lögum um höfundarétt fyrir stofnun sem hann starfar fyrir. Hann er í þeirri óþægilegri stöðu því að á sama tíma og hann neyðist til þess að passa það að höfundarréttarvarin opinber gögn séu ekki afrituð, er hann í dag einnig ein háværasta rödd þess hóps sem vill sjá hið opinbera skapa sér opna stefnu að opinberum gögnum.

Eins er það kaldhæðnislegt að þeir sem hafa mestar áhyggjur af móðurmálinu, íslenskufræðingar, skuli vera skuldbundnir til þess að liggja á þeim gögnum sem best geta nýst í sköpun tóla eins og ókeypis villuleitarforrita, og þar með hlúð að tungumálinu.

Þetta á ekkert bara við um Íslenska Orðabók. Ég er viss um að margir Íslendingar kynnu að meta það að Google-maps kynni hnit og kennileiti í helstu borgum á Íslandi, eða hefði í það minnsta kortin inni svo notendur geti sjálfir sett inn kennileiti. Google verða auðvitað að fá gögnin einhver staðar frá, en þau, eins og Orðabók Háskólans eru lokuð, læst, og háð erfiðum notkunar samningum og/eða gjaldi.

Ég þekki það af eigin raun hversu ergilegt það er að komast ekki í svona gögn. Rímorðabókin mín líður fyrir það að engin nothæf frjáls íslensk orðabók er til.

Það er kannski heppilegt að þjóðskrá, bifreiðaskrá, og þessháttar persónutengd gögn séu ekki öllum gefin. En fyrir öll önnur gögn sem ekki koma einstaklingum við, eða eru ekki bundin lagafjötrum, er það beinlínis skylda Ríkissins að gefa almenningi sem greiðastan aðgang að.

Það rýrir hvorki gögnin né viðkomandi stofnanir að slík afrit séu gefin. Þvert á móti eykur það vegsemd og gildi stofnanna að vera í góðu sambandi við hópa og einstaklinga sem fást við nýsköpun. Það er vegna þess að notkun á svona gögnum varpar ljósi á villur eða gloppur í þeim, sem geta gengið sem lagfæringar eða tilkynningar til baka til stofnanna.

Það er algjör óþarfi að margir aðilar séu að keppa um framleiðslu á gagnagrunnum sem hið opinbera á nú þegar. Því hagnast allir á svona fyrirkomulagi, ef ekki peningalega, þá hreinlega í vinnu eða tímasparnaði. Í eins litlu samfélagi og okkar þá getur það skipt sköpum. Samanber hvernig á meðan Mál og Menning gefur út þægilegar kiljur af íslendinga sögum, þarf Námsgagnasofnun ekki að standa í því.

Það er, að ég tel, engin raunveruleg ástæða fyrir því að þessum gögnum er haldið frá almenningi. Það er einfaldlega engin mótuð stefna til. Ég veit fyrir víst að Orðabók Háskólans er alvarlega svelt tæknimönnum, og sennilega fé. Líkast til á það við um flestar þessar stofnanir. Ef tekin væri yfirlýst opin stefna á ríkisgögn þá mætti hugsa sér að þeir sem hagsmuni sjá í, eða hafa af, því að nota gögnin geti komið að því að hjálpa viðkomandi stofnunum við að koma þeim í útgáfu.

Það geta flestir, ef ekki allir, verið sammála um að þetta er góð hugmynd. En hvernig á að koma slíkri stefnu á? Einhverjir meðlimir RGLUG og Wikipedia hafa stofnað FSFÍ, Félag um stafrænt frelsi á Íslandi. Það hljómar eins og þrýstihópurinn sem vill taka á þessu máli. Það gæti verið góð hugmynd að flykkja liði undir hatt FSFÍ?

Ég bendi á að Forsætisráðuneytið er þegar búið að láta kanna Opin hugbúnað og komast að þeirri niðurstöðu að hann geti verið góður valkostur sem skili sparnaði og auknu rekstraröryggi. Ég get því miður ekki skoðað hvað lögbundni staðallinn Íslenskar kröfur um upplýsingatækni hefur um málið að segja, því að hann er læstur bak við 4.353 kr.

Af samskiptum mínum við Ríkið og sveitarfélög hefur það verið ánægjulega áberandi að þau leitast við að nota opna staðla. En það er eins með Opinn hugbúnað og Gleðibankann, það dugir ekki að taka bara út, það þarf líka að leggja inn.

þriðjudagur, 22. apr 2008

Mjólkuróþol og kostnaður þess

Ég var að taka á móti sendingu af mjólkur­mót­eiturs­pillunum sem ég háma í mig til þess að koma í veg fyrir einkenni mjólkuóþols. Eins og áður hefur komið fram panta ég pillurnar frá bandaríkjum í gegnum netið.

Eitthvað var ég smeikur við að núverandi efnahagsástand hefði áhrif á kostanaðinn í þetta skiptið. Svo reyndist vera.

Svo skemmtilega vildi til að ég varð uppiskroppa með töflur á meðan ég var að bíða eftir sendingunni, og í einhverju hádeginu neyddist ég inn í Lyfju á laugarvegi. Ég gapti þegar afgreiðslukonan hljómfærði verðið og át það upp eftir henni: 4.483 krónur.

Þær amerísku hafa hins vegar lækkað frá því að ég reiknaði þetta saman síðast. Það er af því að ég pantaði 5 pakkningar sem lækkaði hlutfall sendingarkostnaðar í heildarverðinu.


Svona standa stigin í dag:

Lactasin Lactaid
"Kraftur" pr. pillu 3300 9000
Pillur pr. pakka 100 60
Verð pr. pakka 4483 kr. 1994 kr.
Verð pr. pillu 44.83 kr. 33.2 kr.

Þetta þýðir, dömur mínar og herrar, að mér hefur tekist að lækka kostnaðinn á bandarísku pillunum um 11% á meðan það eina sem íslensku apótekin hafa uppá að bjóða hefur hins vegar hækkað um 60%.

fimmtudagur, 10. apr 2008

Þekkið þið þessar stelpur?

Auglýsing frá einhverjum drullusokki

Mér finnst það nú eignilega með ólíkindum að ég hafi yfirleitt séð þessa auglýsingu. Ég hélt að ég væri orðinn algjörlega blindur á þetta. Mér finnst ég kannast eitthvað aðeins við eina af þessum stelpum.

miðvikudagur, 27. feb 2008

What is the column index of a table cell

A peculiar but fascinating problem presented itself to me today. It was one of those; "oh yeah, I'd better look at that" kind of problems that you think you'll solve in a few minutes but eventually grow to take hours.


Given a cell in a HTML table, what is it's column index?


This seems like it's simple. You just count the cells preceding it. Fine. Works for 99% of cases. But what if the table looks like this?:

cell 1 cell 2 cell 3 cell 4 cell 5 cell 6
cell 7 cell 8 cell 9 cell 10
cell 11 cell 12 cell 13
My index? cell 15

Suddenly things are very complicated again. The last row really only contains two cells and the browser reports cell indexes 0 and 1 on those, respectively. Not the 3 and 4 I was hoping for.

My first thought was simply adding up the number of cells preceding this one which had a greater row index + row span than the row index of my subject cell. This doesn't work because of cells like #4 & #13.

Eventually I simply ended up with a brute force method that does the job. But is unfortunately neither fast nor elegant. But then, what code of mine is?

It's presented here in case anyone else needs to solve the same annoying problem. Or if anyone can suggest a nicer (or preferably a faster) method of doing this.

View demo and code.

föstudagur, 15. feb 2008

Að standa við orð sín

Er þetta nú ekki til aðeins of mikils ætlast:

Náttúruverndarsamtök Íslands fara fram á það að ráðherrar og þingmenn Samfylkingarinnar og forsætisráðherra standi við orð sín […]
Úr frétt af visir.is

þriðjudagur, 5. feb 2008

Vefverðlaunin og saga internetsins

Íslensku vefverðlaunin hafa verið veitt frá því árið 2000. Fyrst af Vefsýn og nú af SVEF, Samtökum vefiðnaðarins. Ég er áhugasamur um þessi verðlaun enda á ég bæði vinnu í vefum sem hafa hlotið tilnefningar, og svo hefur þessi vefur verið tilnefndur einu sinni1. Í ár kom ég að byggingu tveggja verðlaunavefa; vedur.is og visir.is. Ég get þó ekki sagt að ég eigi nema í litlum hluta afrakstursins enda þarf gjarnan margar hendur til þess að smíða jafn stóra og flókna vefi.


Það stingur mig dálítið að sjá vef vinna í einstaklingsflokki sem hefur viðmót sem er lítið breytt ókeypis sniðmát utan úr heimi. Mér finnst það hálfgerð óvirðing við þá sem svitna við að búa til þessa hluti hérna heima. Ég er þó viss um að RocketTheme eru vel að þessu komnir og dómnefndin hefur sínar ástæður.

Ég vil jafnframt óska EVE-online til hamingju með að vera með eina tilnefnda vefinn í ár sem ekki einkenndist af rúnnuðum hornum. Það hefur þurft hugrekki til þess að þora að taka þessa áhættu.


Mér hefur fundist í gegnum árin eins og það sé sífellt verið að tilnefna og verðlauna sömu vefina. Ég fór því að reyna að fletta því upp fyrir alvöru. Það reyndist mjög erfitt því að það hefur ekki verið almennilega haldið utan um gamalt efni frá þeim samtökum sem stóðu að verðlaununum (nema kannski á pappír í einhverri skúffu?). Ég hef því reynt að bæta úr þessu með smíði yfirlitskjals.

Nokkra merkilega hluti má sjá við nánari skoðun þessa skjals.

Endurtekningar

Besta hlutfall tilnefninga gegn vinningum hefur midi.is. Á síðustu tveimur árum hefur hann verið tilnefndur fjórum sinnum og unnið þrisvar. Hann þykir svo góður að hann hefur, með sama útlit og viðmót, unnið þann flokk tvö ár í röð. Sennilega heldur hann því svo bara áfram um ókomna tíð.

Glitnir og Landsbankinn eiga flestar tilnefningar í heldina. Landsbankinn á 7 og Glitnir 10 (hér tel ég með tilnefningar Íslandsbanka). Það er því nokkuð augljóst að þessi tvö fyrirtæki eru að vanda sig.

Þrátt fyrir að það þurfi bersýnilega að setja takmörk á tilnefningar vefja sem ekki fóru í loftið sama ár, finnst mér það bera vitnisburð um metnað að fá ítrekaðar tilnefningar, jafnvel þótt maður vinni ekki alltaf. Einn slíkur vefur er Baggalútur, sem hefur verið tilnefndur 5 sinnum, og unnið tvisvar. Baggalútsmenn hafa endurgert útlit og stokkað upp skipulagi nánast árvist. Það efast enginn um metnað þeirra.

Metamorphosis

Árið 2001 vantar á yfirlitið. Ég get ekkert fundið um að verðlaunin hafi yfirleitt verið haldin fyrir þetta ár. Líklega voru þau það ekki. En hvers vegna þá?

2000-2001 sprakk vefbólan á Íslandi líkt og annarstaðar í heiminum. Vefiðnaðurinn var því í sárum. Flest þau fyrirtæki sem höfðu verið starfandi fóru á hausinn og má sjá af uppflettingum þeirra léna sem voru tilnefnd 2000, að mörg þeirra reyndust ekki lífseig heldur.

2002 voru þó verðlaunin komin aftur en með smá áherslubreytingu. Flokkum hafði fækkað nánast um helming. Flokkunum Besti fjármálavefurinn, Besti fjölmiðla- og upplýsingavefurinn, og Besti fyrirtækisvefurinn hafði t.d. verið dempt saman.

Á þessum tíma héldu menn að internetið væri framtíðin og allir myndu nota það á hverjum degi. Þótt að það væri að hluta til rétt, þá sáu menn það kannski ekki fyrir að það þýddi einnig að vefurinn yrði hversdagslegt fyrirbæri og notendur vildu bara að hlutir virkuðu. Frumlegasti vefurinn hvarf því fyrir Besti einstaklingsvefurinn; enda eru allir nema einstaklingar hættir að vilja taka mikla áhættu með vefina sína eftir brotlendinguna.

Kannski er áhugaverðast að sjá þarna flokkinn Arðvænlegasti vefurinn. Árið 1999 ætluðu allir að græða eitthvað á internetinu2, oft án þess að vera með mjög gott plan. Það átti eftir að koma í ljós að fáar hugmyndir sem gengu ekki upp í venjulegri verslun gengu upp í engöngu vefumhverfi. Vinningshafinn, nb.is, lifir þó góðu lífi í dag.

Það er kímilegt að sjá þarna flokkinn Besti leitarvefurinn nú þegar nýjar kynslóðir netnotenda þekkja ekki vefinn án Google. Fyrir átta árum var hins vegar ekkert Google. Það voru ótal leitarvélar og vefgáttir sem allar börðust um að vera upphafs- eða mín síða notenda. Þetta helst í hendur við vinninga strik.is, sem var valinn besti vefurinn 2000. Eitthvað er ennþá til af vefgáttunum, en strik.is meikaði það víst ekki.

Hönnun og útlit

Til þess að byrja með voru það annars vegar auglýsingastofur sem sáu um hönnun vefja, hins vegar vefsjoppur. Þegar á hefur liðið virðist sem að auglýsingastofurnar hafi ekki náð að fóta sig og kynslóð sérhæfðra vefhönnuða siti nú eftir (flestir hjá veffyrirtækjunum).

Í dag virðist mér landslagið vera þannig að það eru 4-5 vefhönnuðir sem eru allsráðandi í tilnefningunum. Þetta eru mennirnir sem eru ár eftir ár tilnefndir. Menn eins og Arnar Ólafsson eða Jonathan Gerlach.

Kannski eru þeir einfaldlega réttu mennirnir á réttu stöðunum. Ég trúi því reyndar að þeir séu framúrskarandi hæfileikamenn sem, sem sérhæfðir vefhönnuðir, þekkja betur takmörk og styrkleika miðilsins. Þannig virðast mér vefhönnuðir því vera mun betri í að framleiða fallega vefi3 en klassískari hönnuðir. Þetta virkar kannski augljóst, en fer þó furðu oft framhjá fólki. Það má líka fara þá leið að frá vefhönnuð til þess að klára vefinn út frá efni frá auglýsingastofu.

Hvað er títt?

Eftir að bólan sprakk og vefurinn jafnaði sig, hafa verið uppi ögn raunhæfari hugmyndir um hvað þykir frambærilegt, eða boðlegt. Fyrirtæki veita frekar upplýsingar um vörur sínar, eða reyna að selja þær, stofnanir reyna að auðvelda fólki lífið með því að færa ýmsa umsóknar og samskiptaferla út á netið. Þetta hljómar kannski sjálfsagt, en þetta var það svo sannarlega ekki árið 1999.

Það sem hefur gerst er að vefurinn hefur færst úr hlutverki sínu tækniundur, yfir í að vera einfaldega viðauki við daglegt líf. Upplýsingaskylda hins opinbera er að teigjast út á vefinn. Ef maður hringir í skattinn þá fær maður því svarað að fara bara á heimasíðuna þeirra. Fara í bankann þýðir núna að nota netbankann. Það er því ekki óeðlilegt að Besti vefur í almannaþjónustu sé nýji flokkurinn í ár.

Framtíðarspáin mín er að eftir því sem netið verður hversdagslegra munu skilin milli online og offline verða óskýrari. Netið mun einnig byrja færast yfir í símtæki í auknum mæli. Spurningin er hvenær vefverðlaunin verða veitt fyrir það? Þau virðast jú gefa ágæta endurspeglun tíðarandans.


1borgar.undraland.com var tilnefndur í flokki einstaklingsvefja árið 2006.

2…eða lýðnetinu, eða alnetinu, eins og sumir vildu hafa það þá.

3Athugið að vefhönnuður og grafískur hönnuður geta þýtt það sama, en það er ekki endilega 100% fylgni þar á milli.

miðvikudagur, 30. jan 2008

It's a girl

At 3:38 in the morning on the 28th of this month, I had the pleasure of being present to witness the birth of my daughter. She weighed in at 14 marks - or 3550 grams1 - and has a slightly darker hair color (so far) than her parents.



Her mother and I have since then been taking it easy, as far as that goes under the circumstances, and trying to get to know the new member of the family. So far everything is going well and we seem to be getting into swing of things. On the whole, it's been an enjoyable experience so far. :-)


1For some strange reason babies are the only thing in Iceland not measured with the metric system, but rather an archaic gold measure.

þriðjudagur, 22. jan 2008

Hagfræði fyrir vinstrimenn

Nú virðist allt benda til þess að fram undan sé ögn af efnahagskreppu. Það gæti verið pínu flókið fyrir þá sem ekki skilja efnahagsmál að átta sig á því hvernig þetta gat gerst þrátt fyrir að hægri íhaldsmenn — sem allir vita að eru eina stjórnmálafólkið sem skilur efnahag og hagfræði — hafa verið við stjórnvöllinn áratugum saman.

Til þess að fólk geti glöggvað sig á þessu hef ég búið til þessa einföldu uppflettitöflu:

  Hægristjórn við völd Vinstristjórn við völd
Góðæri Með góðri efnahagsstjórn byggðri á traustum grunni mikillar viðskipta og hagfræðiþekkingar hefur hægri mönnum tekist að framkalla hagsældina. (Ef þetta mundi einhvern tímann henda:) Góðærið á vitaskuld alþjóðleg upptök og vinstrimenn eru að gera sitt besta til þess að skemma allt saman.
Kreppa Kreppan á upptök í alþjóðahagkerfinu og það er ekkert við þessu að gera. Meira að segja vitrustu menn í útlöndum sáu þetta ekki fyrir. Vinstrimenn mættu buxnalausir í vinnuna, hækkuðu skatta, og rústuðu þannig hagvextinum og steypu öllu í glötun (klaufarnir!).

Þetta virkar sumsé eiginlega nákvæmlega eins og bensínverð. Mínus bílarnir.

Ég vona að bæði hægrimenn sem voru búnir að gleyma þessu, svo og þeir vinstrimenn sem kunna yfirleitt að lesa, hafi haft gagn af.

laugardagur, 12. jan 2008

Kæra þjóðskrá

Í ljósi þess að þið eruð sekir um óafsakanlegan aumingjagang á stigi sem eingöngu ríkið fær að komast upp með, ætla ég að hjálpa. Ókeypis.

Gagnagrunns skipunin sem þið eruð að leita að er eitthvað á þessa leið:

ALTER TABLE `thodskra` MODIFY COLUMN `nafn` VARCHAR(250);

Ég legg svo til að þegar þið byggið textaskrárnar sem þið sendið út að þið varpið mannanöfnum yfir í 30 stafi og skaffið þannig bæði nýja rétta skrá og "samhæfða" skrá. Það má gera það einhvern veginn svona:

nafn ~= /^(\S+).*?(\S+)$/\\1 \\2/;
nafn ~= /^(.{1,32}).*$/\\1/;

Þetta er ekki það mikið mál að fólk þurfi yfirleitt að vita af þessu. Þjóðskrá Íslands getur ekki verið að setja landsmönnum reglur um það hvað má nefna börn á þeim forsendum að hún nenni ekki að skrifa svona marga stafi.

Ef þetta er skortur á þekkingu innanhús þá á einfaldlega að hringja í verktaka og fá þetta lagað. Ég mæli með Miracle.

þriðjudagur, 4. des 2007

Frjálst og óháð

Hún er mjög furðuleg þessi hefð í fjölmiðlum á Íslandi að í fréttum eru birtar auglýsingar auglýsendum að kostnaðarlausu. Eina skilyrðið er að það standi fréttatilkynning á umslaginu sem auglýsingin kom í.

Mjólkurframleiðendur og heildsalar hafa t.d. árum saman nýtt sér þennan eiginleika - sem virðist hrjá Morgunblaðið hvað verst - og sjást reglulega frá þeim tilkynningar á nýjungum.


Varúð

Rangfærslur, alhæfingar, og skoðanir þær sem hér á vefnum eru að finna eru eingöngu mínar og endurspegla einungis mína eigin fordóma, skammsýni og stafsetningarvankunnáttu.


Stillingar síðu: Nota mínar stillingar